Eğilim Çizgilerine Göre İşlem Yapmak

Bir fiyat destek veya direnç gördüğü zaman iki şeyin sadece bir tanesi gerçekleşecektir: fiyat ya destek veya direnci kırıp onu geçecek ya da destek veya dirence dayanamayıp ters yönde hareket edecektir. Bu gerçek bütün eğilim çizgilerinde geçerlidir.

1. Geçici Ters Hareketlerde Yatırım Yapmak

Piyasanın belirli bir yönü olduğu zaman bir dizi izafi tepe (tavan) veya dip (taban) noktası üzerinden bir eğilim çizgisi çizilebilir. İlerleyen zamanla birlikte değişen grafik çizgisi yön değiştirip tekrar eğilim çizgisine yaklaştığında iyi bir yatırım fırsatını yakalamış olunur. Grafik çizgisi eğilim çizgisine yaklaşıp tekrar eğilim yönüne hareket etmeye başlarsa piyasa yönünde fevkalade bir yatırım fırsatı meydana gelir.
Yükselen egilimlerde bir alıma “buying on a pullback” (geri çekilme üzerine alım yapmak), alçalan eğilimlerde bir satışa “selling into strength” (kuvvete satmak) denir.

Yukarıda işaretlenmiş geriye dönüş noktalarında alım yapmak için “limit order” (şarta bağlı emir) ile daha kolay gerçekleşir.

2. Eğilimin Kırılmasında Yatırım Yapmak

Eğilim çizgisi kırıldığında, yani grafik çizgisi eğilim çizgisini öbür tarafa geçtiğinde bir başka yatırım firsatı doğar. Aşağıdaki örnekte gösterildiği gibi bir mum, eğilim çizgisini geçerek onun altında kapandıktan sonra çizgiyi geçen mumun altında kapanan bir fiyat gerçekleştiğinde piyasaya uygun bir giriş fırsatı doğar.

Bu durum, kısa vadeli piyasa gücünün eğilim çizgisini geçen mumun işaretlediği yönde olacağını genellikle garanti eder. Örneğin tersi, grafik çizgisinin bir direnç çizgisini kırıp onun yukarısına geçmesiyle gerçekleşirdi.

Eğilim Çizgileri

Eğilim Çizgileri Nedir?

Eğilim çizgileri geçmişte yer alan fiyat seviyeleri üzerine çizilmiş olup piyasanın nereye gideceğine dair genel bilgi ve destekle direnç seviyeleri hakkında bilgi veren çizgilerdir. Eğilim çizgileri genelde kişisel bir değerlendirme yansıtır. Bir eğilim çizgisi ne kadar düzse o eğilim çizgisinin doğruluk oranı o kadar yüksektir. Yükselen bir eğilimin çizgisi grafikteki izafi dip (taban) noktalarını birbirine bağlar. Daha uzun bir zaman dilimini kapsayan yükselen bir eğilim çizgisi piyasanın tersine dönmesine zemin hazırlamaktadır. Aynı şekilde belirli bir sure devam eden, grafikteki tepe (tavan) noktalarını birbirine bağlayan düşen bir eğilim çizgisi piyasanın yakında yükseleceğini göstermektedir. Bir grafikte her hangi iki tepe (tavan) veya dip (taban) noktası üzerinden çizilen bir çizgi piyasanın bir eğilime geçeceğine dair bir ipucudur. Bu tür çizgiler, eğilimi teyit edecek destek veya direnç noktalarının nerede olması gerektiğini tespit etmek için kullanılabilir. Bir eğilim çizgisi ne kadar çok tepe (tavan) veya dip (taban) noktasından geçerse piyasanın yakında tersine tepeceği de o kadar muhtemeldir. Bir eğilim çizgisinin üzerinde mesela 4 – 5 nokta bulunursa piyasanın yakında ani bir hareketle tersine dönmesi (yükselen bir eğilimden sonra birden düşüşe veya alçalan bir eğilimden sonra birden yükselişe geçmesi) pek muhtemeldir. En İyi Eğilim Çizgisi Hangisidir? Bir grafikte üç noktanın tamamıyla aynı çizginin üzerinde olması pek nadir bir olaydır. Normalde tepe (tavan) veya dip (taban) noktaları bir çizginin hafif üstünde veya altında bulunur. Eğilim çizgileri işte bu yüzden bilimden ziyade bir sanata benzer. Farklı yatırımcılar aynı grafik üzerinde farklı eğilim çizgileri çizebilir. Bazen de zamanın ve dolayısıyla piyasadaki gelişmelerin devam etmesiyle yeni çikan tepe (tavan) veya dip (taban) noktalarının ortaya çikmasıyla daha önce çizilmiş olan bir eğilim çizgisinin gözden geçirilmesi gerekli olabilir. Tespit edilmiş olan bir eğilim çizgisi üç veya daha fazla noktaları birbirine bağlarsa veya çok yakınlarından geçerse bile her zaman esnek olup mevcut eğilim çizgileri gözden geçirerek gerektiğinde tekrar çizmek gerekir.

Tepe/Dip veya Kapanış/Açılıs veya Tavan/Taban Eğilim çizgilerinin tepe (tavan) ve dip (taban) noktaları üzerinden çizilmesiyle kapanış ve açılış fiyat noktalarının üzerinden çizilmesi farklı yorumlara yol açabilir. Mesela mum grafiklerinde çizgiler mumların gövde uçları üzerinden veya fitil uçları üzerinden çizilebilir.

Piyasa hakkında belirleyici bilgiye ulaşmak için kapanış fiyatları, gün içerisindeki en yüksek ve en düşük fiyatlardan daha önemlidir. Bu yüzden eğilim çizgilerini mumların fitil uçlarından ziyade mum gövdelerinin uçlarından çizmeye özen göstermekte fayda var. Bu şekilde çizilmiş olan bir eğilim çizgisinin gün içerisinde ani ve kısa bir çıkış tarafından geçilmesi söz konusu eğilim çizgisinin geçerliliğini illaki iptal etmez. Ancak, kapanış ucu bir eğilim çizgisinin altında kalan bir mum daha ciddi anlam taşıyabilir.

Trendlerin eğilimi

İngilizce’de “trend” denilen eğilim, piyasanın genel bir yönünü ifade eder. Dow teorisine göre eğilimlerin çoğu üç dönemden ibarettir: oluşum, kamunun iştirakı ve dağılım. Profesyonel ve geniş bilgiyle donanmış yatırımcılar eğilimin tespit edilmesi henüz kolay olmadığı oluşum dönemdinde alım veya satış yapar. Öneğin; bilgili yatırımcılar mevcut aşağıya bir eğilimin yakında biteceğini fark ettikleri zaman alım yapmaya başlar.

Kamu iştirak, eğilimi takip eden geniş kitlelerin piyasaya girip eğilim doğrultusunda alım veya satış yapmasını kasteder. Bu dönem, fiyatların hızlı yükselmeye veya düşmeye başladığı zaman başlar.

Haberler bu eğilime destek vermeye başladığı ve kamu iştirakların daha da yoğunlaşmasıyla piyasadaki spekülatif hacim iyice şiştiği zaman eğilimin dağılım dönemi başlayacaktır. Piyasaları iyi anlayan bilgili yatırımcı geniş kitleler eğilimin sona ereceğini keşfetmeden bu noktada hemen satar (veya alır).

Bir eğilim, tersine döneceğine dair kesin sinyal verene kadar bu eğilimin devam edeceği kabul edilmektedir.

Bu teori, bir cisimin hareketi dışarıdan gelecek bir güç olmadığı müddetçe aynı yönüne devam eder diye bildiğimiz fizik kanununu yansıtır. Aynı şekilde FOREX piyasalarında bir eğilim, teknik analiz ve hatta temel analizle tespit edilebilecek farklı bir etken olmadığı müddetçe aynı yönde devam eder. Bir eğilimin tersine döneceğine dair işaretler ve yatırımcının bu durumdan nasıl faydalanacağı hakkında sonraki bölümlerde bilgi vereceğiz.

Eğilimli Piyasalarda Yatırım

Bir eğilimin varolması izafi üst ve alt noktaların (tepe ve dip ya da tavan ve taban noktalarının) oluşmasına dayanır. Her biri bir öncekinden daha yüksek olan, birbirini takip eden iki izafi tavan noktası ve her biri bir öncekinden daha yüksek olan, birbirini takip eden iki izafi taban noktası bir eğilimin oluşmasına işaret olarak kabul edilir. Üçüncü izafi bir tavan noktası bu eğilimi teyit eder.
Aşağıdaki grafik yükselen bir EUR/USD eğilimini gösterir:

Oluşmaya başlayan bir eğilimin devam etmesi, bir öncekinden daha yüksek bir fiyata ulaşmayı başaran, birbirini takip eden yarışlara bağlıdır. Yatırımcılar izafi taban noktası zamanında alım yapıp eğilimin devamından yararlanabilir. Yükselen bir eğilim izafi bir taban noktası oluşturursa fakat bir dahaki çıkış bir önceki seviyeyi geçmezse bu eğilim şüpheye düşer. Böyle bir noktada birbirinden daha düşük seviyeli taban noktası eğilimin tersine döndüğünü gösterir. Ancak piyasanın, hemen hemen eşit aralıklarlı iki fiyat seviyesinin arasında bir müddet yerinde sayması daha muhtemeldir.

Kararsız ve Konsolide Piyasalar

Piyasalar her zaman eğilimler şeklinde hareket etmez; bir çok zaman yerine oturmuş tavan ve taban çizgilerinin arasında gidip gelir. Yükselen veya açlalan bir eğilimin mevcut olmadığı piyasalara bazen de “sideway trend” (yan eğilim) denilir. Kısa vadeli bir eğilim söz konusu olduğu zaman piyasaların Kararsız veya konsolide olduğu söylenir. “Sideway Trend”i aşağıdaki grafikte görebilirsiniz: